Dit zijn de meest voorkomende vragen die eigenaren stellen over taxaties

Voordat er een taxateur over de vloer komt, hebben de meeste huiseigenaren al een lijstje met vragen in hun hoofd. Hoelang is het rapport eigenlijk geldig? Moet u er zelf bij zijn? En wat als de uitkomst tegenvalt? Dit zijn geen vragen waar u een taxateur mee moet bellen, ze komen gewoon terug bij vrijwel iedere taxatie, of het nu om een hypotheek, een verkoop of een boedelscheiding gaat.

Onderstaand behandelen we de vragen die het vaakst terugkomen, met concrete antwoorden zonder omhaal.

Hoe lang is een taxatierapport geldig?

Een taxatierapport heeft geen wettelijke houdbaarheidsdatum, maar geldverstrekkers hanteren wel een eigen termijn. In de praktijk accepteren de meeste banken een rapport tot ongeveer zes maanden na de taxatiedatum, sommige tot een jaar. Wilt u zeker weten of een taxatierapport voor uw woning nog geldig is bij uw hypotheekaanvraag, dan is dat iets wat u het beste vooraf bij de geldverstrekker navraagt, want elke bank stelt hier zijn eigen voorwaarden aan.

Na verloop van tijd kan de marktwaarde flink zijn opgelopen of gedaald, en dat is precies waarom een verlopen rapport niet meer bruikbaar is. Een taxateur legt de waarde vast op het moment van het bezoek, niet op het moment dat u het rapport aan de bank overhandigt. Bij een sterk stijgende of dalende markt kan het verschil tussen taxatiedatum en gebruiksdatum al binnen enkele maanden merkbaar zijn.

Wanneer moet u opnieuw laten taxeren?

Een nieuwe taxatie is nodig zodra het bestaande rapport de geldigheidstermijn van uw geldverstrekker overschrijdt, maar ook bij tussentijdse wijzigingen aan de woning. Denk aan een aanbouw, een nieuwe keuken of badkamer, of een dakkapel die na de vorige taxatie is gerealiseerd. Ook bij een tweede hypotheekaanvraag op een later moment, of wanneer u van geldverstrekker wisselt, kan een nieuw rapport verplicht zijn.

Moet u zelf aanwezig zijn bij de taxatie, en wat als u het niet eens bent met de uitkomst?

Aanwezig zijn is niet verplicht, maar wel aan te raden. U kent de woning het beste en kunt tijdens het bezoek toelichten wat er is verbouwd, onderhouden of vernieuwd. Dat is met name relevant als er werk is verricht dat niet direct zichtbaar is, zoals nieuwe leidingen, isolatie of een vernieuwde fundering. Kunt u niet aanwezig zijn, dan volstaat het vaak om vooraf documentatie en foto’s aan te leveren.

Bent u het na afronding niet eens met de vastgestelde waarde, dan zijn er een paar stappen mogelijk voordat u het rapport zomaar accepteert of afwijst:

• Vraag de taxateur om een schriftelijke toelichting op de gehanteerde referentiewoningen en waarderingsmethode
• Controleer of alle relevante kenmerken van de woning, zoals oppervlakte, bouwjaar en staat van onderhoud, correct zijn opgenomen
• Dien bij een NWWI-gevalideerd rapport eventueel een validatieverzoek in, waarbij een onafhankelijke validator het rapport opnieuw beoordeelt
• Overweeg een tweede taxatie door een andere gecertificeerde taxateur als de afwijking substantieel is

Een taxatiewaarde is nooit een onderhandelingspositie in de klassieke zin, het is een onderbouwd oordeel op basis van vergelijkbare transacties en de staat van de woning. Toch komt het voor dat eigenaren en taxateurs van mening verschillen, vooral bij woningen met bijzondere kenmerken die moeilijk te vergelijken zijn met standaardwoningen in de omgeving.

Kan de getaxeerde waarde afwijken van de vraagprijs of van wat de bank verwacht?

Ja, en dat gebeurt regelmatiger dan mensen denken. De vraagprijs bij verkoop is een strategische keuze van de verkopende partij, terwijl de getaxeerde waarde is gebaseerd op objectieve marktdata en vergelijkbare verkopen. Bij een oplopende markt ligt de vraagprijs vaak dicht bij of net onder de marktwaarde om interesse te wekken, bij een stagnerende markt kan het verschil groter zijn.

Voor een hypotheekaanvraag is vooral de verhouding tussen taxatiewaarde en aankoopprijs relevant. Ligt de taxatiewaarde lager dan de aankoopprijs, dan financiert de bank doorgaans op basis van de laagste van de twee bedragen, wat kan betekenen dat u het verschil zelf moet aanvullen. Ligt de taxatiewaarde hoger, dan heeft dat op zichzelf geen directe invloed op de financiering, maar kan het wel relevant zijn voor toekomstige leenruimte of een eventuele overwaarde.

Deze afwijkingen zijn geen fout van de taxateur of een teken dat er iets mis is met het rapport. Ze zijn het gevolg van het verschil tussen een emotionele of strategische prijsstelling en een feitelijke, onderbouwde waardebepaling. Wat het verschil precies is tussen een taxatie en een inschatting van een makelaar speelt hier ook een rol, omdat een vrijblijvende schatting nu eenmaal minder onderbouwing kent dan een officieel taxatierapport.